Drukuj

1. Wzrokowcy z dominującą lewą półkulą mózgową (W-L)

Opis ogólny

W-L przyswajają informacje wizualnie, a następnie zamieniają je na symbole lub elementy języka, takie jak litery, cyfry, słowa czy idee. Szczególnie zwracają uwagę na materiały drukowane, doskonale radzą więc sobie z lekturą książek, magazynów, czasopism, gazet, podręczników, instrukcji, itp. Chętnie korzystają z tablic, grafików, wykresów i plakatów. Niekiedy wydają się chodzącymi encyklopediami. Informacjom sensorycznym przyporządkowują nazwy i słowa. Myślą w sposób linearny, krok po kroku i skupiają uwagę kolejno na każdym szczególe. Gromadzą dane w sposób systematyczny, porządkują je alfabetycznie, numerycznie lub chronologicznie. Starają się zapisywać nowe informacje, segregują je, planują, ustalają harmonogramy, sporządzają zestawienia, z wprawą prowadzą korespondencję i programują komputery. Dobrze radzą sobie w administracji, zarządzaniu, pracy biurowej i pracy badawczej w każdej dziedzinie

Szybkie uczenie się

W-L uczą się szybko, czytają i odbierając informacje wzrokowe w formie języka liter, słów i liczb. Potrzebują także kontaktu wzrokowego z mówcą. Nowe informacje powinne być uporządkowane linearnie i przedstawione jasno i systematycznie. Podczas nauki języka obcego muszą widzieć dane słowo, jego definicje oraz otrzymać wizualne wskazówki dotyczące jego wymowy. Mogą się uczyć zarówno przy muzyce, jak i bez niej. Reguły, przepisy, formuły i regulaminy zapamiętują najlepiej, jeśli materiał prezentuje im się w określonym porządku. Muszą nie tylko widzieć (przyglądać się, ale i czytać. By dotrzeć do rozwiązania problemu W-L powinni sporządzić listę kolejnych kroków do zrobienia, tak aby mogli widzieć swój plan na papierze i upewnić się, że mają wszystko, czego potrzeba do wykonania każdej części zadania. Szczególnie przydatny jest dla nich organizer, kalendarz lub plan dnia. Proces uczenia się będzie spowolniony, jeśli muszą dokonać kondensacji lub podsumowania tego, co czytają

2. Wzrokowcy z dominującą prawą półkulą mózgu (W-P.)

Opis ogólny

W-P. przyswajają informacje za pośrednictwem oczu, zwracając szczególną uwagę na wizerunki, obrazy, elementy graficzne, kolory, kształty, wzory i relacje przestrzenne. Przetwarzają informacje i myślą o tych bodźcach w sposób symultaniczny, dostrzegając od razu globalny obraz całości. Dopiero potem mogą skoncentrować się na szczegółach. W-P. myślą i przypominają sobie fakty i zdarzenia głównie w postaci wizerunków, a gdy to robią często spoglądają w górę w lewo albo w prawo. Słuchając kogoś, utrzymują z nim kontakt wzrokowy i często obserwują ruchy ust mówcy i wyraz jego twarzy.
W-P. idą z prądem, dają się ponieść ideom i pomysłom i często tak bardzo angażują się w jakiś projekt, że tracą poczucie czasu. Zaczynają więc i kończą pracę nie podług zegara, ale odpowiednio do wymagań, jakie stawia im dane zadanie. Lubią wytwarzać ładne rzeczy i upiększać świat kolorami, atrakcyjnymi wzorami i projektami przestrzennymi.

Szybkie uczenie się

W-P. najlepiej uczą się, korzystając z pomocy wizualnych o charakterze graficznym i ilustracyjnym, które umożliwią im ujrzenie globalnego obrazu danego zagadnienia. Teksty pełne słów i liczb nie są dla nich przydatne, chyba że są prezentowane w atrakcyjnej oprawie kolorystycznej, mają oryginalny kształt, wzór, specjalną kaligrafię lub artystyczną czcionkę. Ponieważ W-P. mają trudności z koncentracją na bodźcach słuchowych, sam wykład nie zdaje w ich przypadku egzaminu. Musza widzieć mówcę, który powinien rysować i stosować możliwie dużo pomocy wizualnych. Jeśli nie mają czego oglądać, powinni zwracać uwagę na słowa o charakterze opisowym lub zatrudnić wyobraźnię i stworzyć w głowie odpowiedni obraz umysłowy, odnoszący się zwłaszcza do kolorów, wymiarów czy kształtów. Pomaga im lepiej rozumieć i uczyć się oglądanie pokazów na żywo, przedmiotów z realnego życia, eksperymentów, odgrywanych wydarzeń, wideo, filmów, telewizji, slajdów lub zdjęć. Mogą uczyć się zarówno przy muzyce jak i bez niej. W uczeniu się powinni wykorzystywać naturalną umiejętność dokonywania silnych skojarzeń, bogatych w elementy wizualne. Bardzo korzystne są dla nich metody typu "burza mózgów". Zanim rozpoczną pracę, musza mieć ogólny obraz całości, ale instrukcje opisujące działania krok po kroku nużą ich. Chcą od razu zabrać się do dzieła i odkryć wszystko samemu w czasie pracy. W-P. czytają szybciej, jeśli zamienią tekst w sekwencje obrazów tak, aby mogli widzieć w głowie to, co czytają. Mają jednak kłopoty z uchwyceniem znaczenia słów, które nie niosą z sobą oczywistych skojarzeń wizualnych (np. rodzajniki, czasowniki posiłkowe lub przyimki). Jeśli mają więc opanować jakiś materiał abstrakcyjny, powinni rozwinąć charakterystyczną dla prawej półkuli technikę wizualizowania wszystkiego, nawet abstrakcyjnych słów. W notowaniu szczególnie przydatne dla nich są Mapy Myśli .

3. Słuchowcy z dominującą lewą półkulą mózgową (S-L)

Opis ogólny

S-L najlepiej uczą się słuchają nowego materiału prezentowanego w formie języka albo aa pomocą słów lub liczb, w sposób szczegółowy, krok po kroku. Myślą, wypowiadając na głos swoje myśli i rozmawiając z innymi. Radzą sobie dobrze ze ścisłymi danymi. Są wrażliwi na sposób mówienia innych ludzi, na ogół sami są bardzo dobrymi mówcami. Potrzebują nieustannych bodźców słuchowych. Nie znoszą zupełnej ciszy. Jeśli jest za cicho, wytwarzają sami niezbędne bodźce nucąc, śpiewając, gwiżdżąc, mówiąc na głos, itp. Ciszy potrzebują tylko w trakcie nauki, gdyż hałas, muzyka, rozmowa rozprasza ich uwagę, nie mogą wtedy "słuchać" własnych myśli. Pracują w sposób sekwencyjny, uporządkowany. Słowa i liczby są tym medium, poprzez które komunikują się ze światem

Szybkie uczenie się

S-L przyspieszają proces uczenia się słuchając i mówiąc w jego trakcie. Uczą się szybko w czasie wykładów, ustnych prezentacji i dyskusji. Szczegóły zapamiętują wtedy, jeśli przedstawia się je systematycznie i krok po kroku. Nowy materiał powinni słyszeć, rozmawiać o nim, odczytywać go na głos. Szybko chwytają sens werbalnych komunikatów i nie muszą zamieniać ich na obrazy. Pomocne są więc dla S-L takie materiały jak płyty i kasety, filmy, taśmy wideo, a także radio i telewizja. Czytając słyszą wszystkie słowa w swojej głowie. W czasie czytania powinni robić częste przerwy i zadawać sobie pytania na temat tego, co czytają.

4. Słuchowcy z dominującą prawą półkulą mózgową (S-P.)

Opis ogólny

S-P najlepiej się uczą słuchając, są wrażliwi na dźwięki, muzykę, rytm, tembr głosu oraz silnie nacechowane sensoryczne słowa, które dają pogląd o ogólnym obrazie całości. Lubią podróżować, aby oderwać się od dysonansów miasta, najchętniej wypoczywają wśród kojących, harmonijnych dźwięków przyrody. Mają dobry słuch muzyczny, szczególnie odpowiada im muzyka relaksacyjna z dźwiękami przyrody. Nie lubią całkowitej ciszy. Jeśli spotykają się z taką sytuacja sami wytwarzają niezbędne bodźce gwiżdżąc, nucąc, wystukują rytm palcami itp. W czasie rozmowy zwykle patrzą na boki, w stronę swoich uszu Szybko wyczuwają czyjeś negatywne uczucia - ukryty gniew, złość, ironię, ale za okazaną szczerość i przyjazne, sympatyczne podejście natychmiast rewanżują się tym samym. Wydaje się, że czytają w myślach innych ludzi. Myślą bez słów, potrafią dojść do odpowiedzi intuicyjnie, odkrywając rozmaite wiązki i relacje, kiedy jednak chodzi o szczegóły, mogą popełniać błędy. Liczbę 378 mogą odczytać i zapamiętać jako 738 albo 837. S-P. są na ogół spokojnymi, wyciszonymi i pogodnymi ludźmi, którzy lubią harmonię i muzykę oraz pozytywne wibracje, jakie płyną ku nim od innych ludzi.

Szybkie uczenie się

S-P. przyspieszają proces uczenia się słuchając dźwięków, muzyki lub silnie nacechowanych sensorycznie słów, umożliwiających im przegląd sytuacji lub dających pogląd na ogólny obraz całości. Niezbyt chętnie korzystają z tekstów drukowanych, ponieważ nie są wyczuleni na symboliczny, sekwencyjny i abstrakcyjny język.. Lepiej jeśli sami zapiszą nowe informacje i sami je odczytają, będą o nich mówić lub nagrają je na magnetofon i potem kilkakrotnie odsłuchają. Powinni kojarzyć nowe informacje z muzykę, rytmem, rymem, rymowanką, chwytliwa piosenką lub melodia, jinglem reklamowym, poezją, stukaniem, uderzeniem, itp. Chcą wiedzieć, jaki jest cel, ku któremu zdążają, i jaki jest obraz całości. Łatwo łapią sedno sprawy. Najlepsze pomoce naukowe dla S-P. to muzyka na żywo, płyty i kasety, pokazy slajdów z muzyką, filmy, video, programy telewizyjne, programy CD, mp4 i wszelkie materiały, zawierające efekty dźwiękowe, głosy i muzykę. Doskonale zapamiętują i lubią demonstracje na żywo z racji znakomitej pamięci wizualno-przestrzennej prawej półkuli. Słowa czytanego tekstu powinni zamieniać w umyśle na ruchome obrazy filmowe z efektami dźwiękowymi, wyimaginowaną muzyką i odgrywanymi przez nich dialogami. Powinni wizualizować i mówić, najpierw rozumiejąc ogólny obraz całości, a następnie uzupełniając szczegóły. Ponieważ język zlokalizowany jest zwykle w lewej półkuli mózgowej, S-P. mogą nie być w stanie podążać szybko za wypowiadanymi przez mówcę słowami (np. na wykładzie). Powinni więc często powtarzać te same wskazówki lub ważne fragmenty po kilka razy. Dobrze jest, jeśli będą odwoływać się do swoich wyobrażeń, map myśli, realnych obiektów i pokazów.

5. Dotykowcy z dominując lewą półkulą mózgową (D-L)

Opis ogólny

D-L uczą się najszybciej w sposób sekwencyjny za pośrednictwem symbolicznego języka liter, liczb i słów. Ucząc się używają rąk, palców, zmysłu dotyku oraz emocji. Często trzymają w dłoni długopis albo ołówek i piszą coś, co pozwala im lepiej my myśleć i słuchać. Są wrażliwi na język sprzężony z komunikatami pozawerbalnymi, takimi jak wyraz twarzy mówcy, język ciała, tembr głosu i nastrój rozmowy. W czasie rozmowy, gdy się zastanawiają, patrzą często w dół i w bok. Na ogół łatwo wczuwają się w emocje innych. Chętnie gestykulują i zachowują się dość ekspresyjnie. Łatwo ich zranić. Myślą sercem i wyrażają myśli w kategoriach uczuć. Chętnie nawiązują znajomości, ważne dla nich jest przebywanie z rodziną i kochanymi osobami, pisanie listów i rozmowy telefoniczne. Często działaj z entuzjazmem i łatwo fascynują się własnymi ideami. Posługują się logiką i zdolnością do wyrażania uczuć słowami, które przekonują innych do ich idei. Chętnie angażują się w zawody mające coś wspólnego z uczuciami, pomaganiem innym, łagodzeniem cierpienia, itp.

Szybkie uczenie się

D-L uczą się szybko, wykonując czynności wymagające posługiwania się dłońmi i palcami. Potrzebują więc manipulowania i dotykania przedmiotów, budowania czegoś własnymi rękami w sposób linearny. Zwykle zapisują to, co widzą i słyszą, co sprzyja uczeniu się sekwencyjnemu. Nowy materiał powinni łączyć z jakimiś doznaniami fizycznymi lub emocjonalnymi. Nowe idee przyswajają jako pewien rodzaj intuicji lub przeczuć, a następnie realizują je stopniowo, krok po kroku. Najchętniej notują linearnie, chociaż rzadko do takich notatek wracają, bowiem sam akt zapisania pomaga ich mózgowi w przetworzeniu i zapamiętaniu informacji. Kiedy myślą lub słuchają, powinni mieć coś do bazgrania, rysowania i trzymania czegoś w dłoni. Powinni zapisywać i opisywać rezultaty badań i eksperymentów, rysując, dotykając i doświadczając wszystkiego na poziomie emocjonalnym. Szczegóły o charakterze wzrokowym i słuchowym zapamiętują najlepiej w powiązaniu z emocjami. Doskonale zapamiętują wszystkie ciepłe uczucia. W uczeniu się korzystają tylko z muzyki, którą lubią (i która budzi pozytywne uczucia) Czytając powinni poczuć to, co opisują słowa i co czują postacie.

6. Dotykowcy z dominującą prawą półkulą mózgu (D-P.)

Opis ogólny

D-P. są wrażliwymi ludźmi, którzy mają skłonność do myślenia w sposób globalny. Postrzegają ogólny obraz całości i uczą się używając dłoni i palców, zmysłu dotyku i emocji. Wykorzystują intuicję, wyobraźnię, język wyrażający uczucia i słowa nacechowane sensorycznie. Radzą sobie dobrze z odczytywaniem komunikatów pozawerbalnych, a także sami wyrażają się w ten właśnie sposób, robiąc miny i wydając dźwięki zadowolenia i niezadowolenia także gestykulując. Są wrażliwi na uczucia innych, ich własne zaś można łatwo zranić. Wzruszają ich smutne sceny w książkach i filmach. Aby dobrze funkcjonować, muszą się dobrze czuć emocjonalnie. Kiedy myślą, spoglądają w dół i w bok. Myślą sercem, nie w kategoriach słów. Nowe idee i informacje przyjmują w sposób intuicyjny. Wiele rzeczy robią impulsywnie, ale nie są zbyt skrupulatni w przekształcaniu swoich idei w rzeczywistość. Często zgadują trafnie, o czym myśli dana osoba. Pracują we własny oryginalny i pełen inwencji sposób.

Szybkie uczenie się

D-P. uczą się najszybciej, używając dłoni, palców i uczuć. Ponieważ nie są wrażliwi na język symboliczny, uczą się za pośrednictwem języka sensorycznego lub komunikacji pozawerbalnej, co umożliwia im uzyskanie globalnego obrazu całości. Uczą się szkicując i wykonując rysunki, diagramy, ilustracje, mapy oraz rzeźbiąc i modelując. Do wykonywanych w trakcie nauki rysunków rzadko jednak wracają, gdyż sama czynność rysowania ułatwia im przetwarzanie i zapamiętywanie nowych informacji. Ponieważ nie są wyczuleni na język abstrakcyjny, korzystne jest gdy widzą obrazy lub przedstawienia graficzne, które mogą skopiować. Aby lepiej słuchać i myśleć D-L muszą coś robić z dłońmi lub coś w nich trzymać (długopis, glina, piłeczka lub jakiś inny przedmiot) Jeśli tego nie mają, zaczynają się niepokoić, stukają o blat palcami lub bawią się włosami. Potrzebują globalnego obrazu całości, a nie drobnych szczegółów - w przeciwnym razie gubią się. W czasie nauki powinni eksperymentować i manipulować, dając zatrudnienie dłoniom Narysowanie i zilustrowanie tablicy pierwiastków chemicznych pomoże im w ich zapamiętaniu, a stukanie w klawisze komputera pomoże im opanować program komputerowy. Jeśli użycie rak nie wchodzi w rachubę, D-P. powinni wykorzystać wyobraźnię do wizualizowania siebie samych wykonujących dane zadanie dłońmi i odczuwających przy tym doznania emocjonalne. Muzyka dla D-P. ma zdecydowanie korzystny wpływ w procesach uczenia się - uspokaja ich i relaksuje, minimalizuje smutne i negatywne uczucia, podnosi na duchu. Aby szybciej czytać i czytać z większym zrozumieniem, powinni zidentyfikować się na poziomie emocjonalnym z tematem lub jakąś postacią. Teksty czytane powinni opatrywać ilustracjami i rysunkami. Powinni także obserwować realistyczne demonstracje i sporządzać mapy myśli ukazujące globalny obraz całości.

7. Kinestetycy z dominującą lewą półkulą mózgową (K-L)

Opis ogólny

K-L myślą w sposób zorganizowany i systematyczny, ucząc się przez ruchy swoich dużych mięśni motorycznych. Czynności ruchowe potrafią opisywać również systematycznie i w sposób zorganizowany, dzięki rozwiniętym funkcjom językowym, zlokalizowanym w lewej półkuli. K-L lubią dużo i często się poruszać; stają się niespokojni, gdy muszą jakiś czas przebywać bezczynnie w jednym miejscu. - wiercą się lub kołyszą, machają nogami lub od czasu do czasu podnoszą się. Lubią sporty zorganizowane lub ćwiczenia o określonych regułach. Czują się doskonale w sytuacji wyzwań, rywalizacji, dokonywania odkryć. Chcą zwyciężać. Lubią rozmawiać w czasie ćwiczeń lub pracy. W czasie rozmowy lub namysłu K-L na ogół patrzą w dół i w bok. Ich kinestetyczne potrzeby mogą czasem oznaczać ruch umysłowy, a więc np. przeskakiwanie od jednego tematu czy projektu do drugiego.

Szybkie uczenie się

K-L mogą przyspieszyć uczenie się, podchodząc do tematu w sposób zorganizowany i systematyczny, krok po kroku oraz angażując ruchowo swoje ciało i mięśnie. Są zorientowani na język, dlatego potrafią opisywać to, co robią. Powinni wsiąść na rower treningowy i czytać lub uczyć się w trakcie pedałowania lub też chodzić po pokoju, ucząc się jakiegoś tekstu na pamięć. Znakomicie pomagają im gry edukacyjne, symulacje, odgrywanie ról i współzawodnictwo. W pracy lubią korzystać z jakiejś struktury, formuły lub planu. Powinni często wstawać w czasie pracy lub nauki, i pisać na tablicy dużymi markerami, co daje zatrudnienie mięśniom całych ramion, jako dodatkowy element kinestetyczny Lubią być demonstrantami, a nie biernymi obserwatorami pokazu., bowiem zapamiętują nie to, co robi nauczyciel lub instruktor, ale to, co zrobią sami. Przy rozwiązywaniu zadań i problemów, powinni odnosić je do sytuacji z realnego życia (na przykład obliczenia potrzebne do wystrzelenia rakiety na księżyc). Jeśli ruchy ciała nie są możliwe K-L powinni wyobrażać sobie siebie w ruchu, działać w wyobraźni, np. w związku z czytanym tekstem, instrukcją, itp.

8. Kinestetycy z dominującą prawą półkulą mózgu (K-P.)

Opis ogólny

K-P. uczą się poruszając dużymi mięśniami motorycznymi w kreatywny, imaginacyjny, spontaniczny i nieustrukturyzowany sposób. Nie myślą we kategoriach słów, lecz odbierają informacje intuicyjnie. Stają się niespokojni, gdy muszą siedzieć w bezruchu lub długo przebywać w jednym miejscu. Potrafią myśleć symultanicznie o kilu rzeczach i często zajmują się wieloma projektami naraz, przy czym każdy z nich zajmuje w ich umyśle osobne miejsce. Pracują szybko, w sposób impulsywny, pragnąc natychmiast widzieć rezultaty i zająć się kolejnym działaniem. Widzą obraz całości, nie szczegóły. Zdarza się że uważają jakąś pracę za ukończoną tylko dlatego, że pomyśleli o niej wcześniej Niektórzy wysuwają jakiś pomysł, wykonują wstępne działania, po czym przechodzą do następnego projektu. Potrzebują więc ludzi zorientowanych na szczegóły, aby pozbierali wszystkie kawałki i dokończyli zadanie. K-P. są zorientowani na cel, chociaż brak im dobrej orientacji czasowej, dlatego zwykle nie przestrzegają harmonogramów, rozkładów zajęć czy ustalonych terminów. W pracy błyszczą kreatywnością i wyobraźnią, chociaż inni muszą zaakceptować u nich brak poczucia czasu. To dlatego albo spóźniają się do pracy albo zostają po godzinach, zaabsorbowani zadaniem, które pragną doprowadzić do końca. K-P. potrafią bez słów wyrazić to, co się dzieje, używając przy tym ramion i całego ciała do dramatyzowania lub ujawniania swoich emocji. W rozmowie posługują się krótkimi słowami opisującymi działanie i szybko przechodzą do sedna sprawy.

Szybkie uczenie się

K-P. mogą szybciej się uczyć, poruszając się w nieustrukturyzowany, imaginatywny i swobodny sposób. Aby się uczyć, muszą utrzymywać swoje ciało i mięśnie w ruchu. Zapamiętują przede wszystkim to, co robili w czasie nauki. Nie potrzebują szczegółowych instrukcji opisujących wszystko krok po kroku. Zabierają się po prostu do rzeczy i robią to, co trzeba. Nowe informacje przyswajają w sposób intuicyjny i emocjonalny, uczą się metoda prób i błędów, prowadząc badania i dokonując odkryć. Rozwiązania znajdują bez słów i pisemnych wskazówek. Ucząc się podążają od całości do części. Łatwo chwytają i zapamiętują kwintesencję - najważniejsze elementy i wynik końcowy K-P. słuchają uważniej, gdy są w ruchu ze wzrokiem skierowanym w dół i w bok od rozmówcy. Ucząc się powinni wykorzystywać doświadczenia z realnego życia i symulację. Jeśli nie mogą wykonywać ruchów lub jakichkolwiek czynności, powinni oglądać działania innych w telewizji, na DVD lub w kinie. Aby zapamiętać to, czego się uczą powinni odgrywać materiał, nadając im formę dramatyczną lub wizualizować siebie samych, tak jakby w swoich głowach wyświetlał im się film. Powinni w czasie nauki angażować się w rywalizację, współzawodnictwo i realizację wyzwań. Powinni uczyć się w spokojnym otoczeniu, gdyż ruch, np. innych ludzi rozprasza ich uwagę (bo na ruch są najbardziej uwrażliwieni).K-P. czytają ze względu na główną ideę lub globalny obraz całości, przeskakują detale i stają się niecierpliwi, mając do czynienia ze zbyt wieloma słowami. Stąd mają tendencję do błędnego odpowiadania na pytania sprawdzające stopień rozumienia tekstu, a dotyczące szczegółów, sekwencji czasowych oraz abstrakcyjnych idei. Żeby zapamiętać te szczegóły muszą po prostu korzystać z kinestetycznych technik przeznaczonych dla osób z dominującą prawą półkulą. Potrafią się uczyć oglądając jedynie ilustracje, rzucając okiem na nagłówki lub kartkując podręcznik i wyławiając rozproszone zdania, które mogą dostarczyć im niezbędnych wiadomości na dany temat. W trakcie nauki bardzo przydatne są dla nich diagramy, zdjęcia i ilustracje. Zanim zabiorą się do pracy K-P. muszą znać cel, rezultat końcowy. Na przykład powód dla którego czytają. Nabiorą większej motywacji, jeśli poczują, że lektura pomoże im lepiej wykonywać jakąś czynność.